احسان احمدی

در سایه شوم کم‌کاری نهادهای متولی در جنوب کرمان؛
خام‌فروشی، کشاورزی هند ایران را به ورطه نابودی کشانده است

احسان احمدی

یکی از اصلی‌ترین مشکلات و معضلات جامعه امروز، مبحث بیکاری و نبود اشتغال پایدار در سراسر کشور است که این امر، فقر و ناامنی‌های اجتماعی بسیاری را به دنبال داشته و دارد. استان کرمان به‌عنوان یکی از استان‌های غـنی و دارای پتانسیل‌های فراوان از حـیث: مـعـادن، کـشاورزی، مــیـراث فـرهـنگی و گردشگری، همواره از معضل بیکاری و فقر رنج می‌برد و این مشکلات در شرق و جـنوب ایـن استـان، چشـمگیرتر است و در شرایط جنگی و تورم افسارگسیخته فعلی، تشدید گردیده است. به‌عنوان مثال: هشت شهرستان جنوبـی کـرمان کـه بر خلاف قانون جاری کشور، از نظر اداری بدون استانداری شبیه یک استان مدیریت می‌شوند و قبل از انقلاب اسلامی دارای سـازمان عمران(سازمان کشاورزی) مستقـل بوده‌اند، بـه‌رغم داشـتن توانمندی‌های بی‌شمار در زمینه کشاورزی، جزو محروم‌ترین و کـم‌برخوردارتـرین مـناطق کـشور محـسوب می‌شوند و نرخ بیکاری و فقر در این حوزه بسیار بالاست. یکی از اساسی‌ترین ریشه‌های این توسعه‌نیافتگی، در ناکارآمدی مدیریت بخش کشاورزی آن طی دو دهه گذشته بوده که علی‌رغم تولیدات انبوه، همواره خام‌فروشی و در واقع هدررفت دسترنج کشاورزان، نتوانسته به پیشرفت و توسعه منطقه کمک کند و غالب کشاورزان، سالیانه برای پـر کردن جیب دلالان کار می‌کنند و هر آنچه که برای آنها و خانواده‌شان باقی می‌ماند، آه و افسوس است. اما اگر تولیدات کشاورزی جنوب کرمان دارای دو صنعت پشتیبان یعنی: صنایع بسته‌بندی و تبدیلی می‌بود، امروزه نه تنها در این منطقه شاهد بیکاری و فقر نبودیم بلکه می‌توانستیم برای مردم سایر مناطق استان نیز ایجاد اشتغال نماییم؛ زیرا نظر هـمه اقتصـاد‌دانان و حـتی فـعالان بخـش خصوصی، بر توسعه صنایع تبدیلی و بسته‌بندی در جنـوب کـرمـان اسـت و اکثر مقامات دولتی در پاسخ به انتقادات از عدم افتتاح طرح‌های بزرگ صنعتی و معدنی در جنوب، تنها راه توسعه و ترقی این منطقه را، سرمایه‌گذاری در زمینه صنایع بسته‌‌بندی و صنایع تبدیلی بخش کشاورزی می‌دانند و اعتقاد دارند راه گذار جنوب به پیشرفت، تنها از این مسیر می‌گذرد. اما متأسفانه سازمان جهاد کشاورزی جنوب کرمان به عنوان متولی این بخش، تاکنون نتوانسته حرکتی اساسی در این حوزه شکل دهد و طی چند ساله اخیر، شاهد تعطیلی و نیمه‌فعال شدن برخی واحدهای این بخش بوده‌ایم، به‌عنوان مثال یکی از این محصولات زیتون است که بیش از ۹۰ درصد باغات آن در منطقه جبالبارز شهرستان جیرفت قرار دارد و از نظر وسعت باغات و کیفیت محصولات، مشابه آن در شمال کشور یا جای دیگر ایران وجود ندارد. اما متأسفانه علی‌رغم اینکه زیتون میوه‌ای است که علاوه‌بر روغن، ده‌ها محصول ارزشمند دیگر از آن فرآوری می‌شود، فاقد هر گونه کارگاه یا کارخانجات مرتبط در این منطقه می‌باشد و یک واحد کارگاه روغن‌کشی که با حمایت سازمان جهاد کشاورزی در چندین سال قبل ایجاد گردید، از منطقه جبالبارز به مرکز شهر جیرفت نقل مکان کرد و با وضعیت گرانی بنزین و سختی حمل و نقل، امکان انتقال زیتون به مرکز شهرستان برای خرده مالکان وجود نداشت و طی چند سال اخیر، بومیان مجبور به فروش محصول خود با قیمتی پایین به دلالان برای ارسال به شمال کشور یا شهرستان زرند شدند. لذا نظر به طرح چندین باره مشکلات حوزه کشاورزی جنوب کرمان خصوصاً محصول ارزشمند زیتون و تهیه گزارشی کامل از روستای ساویدان به عنوان قطب اصلی این محصول و طرح مشکلات کشاورزان در همین نشریه، از سوی سازمان مذکور(در زمان ریاست اسبق) جز طرح شکایت علیه مدیرمسئول نشریه به جرم نشر اکاذیب، حرکت مثبت دیگری مشاهده نگردید. لذا از استانداری کرمان، مدیریت فعلی سازمان جهاد کشاورزی جنوب، فرمانداری جیرفت و اتاق بازرگانی تقاضا داریم که در بحث ایجاد صنایع تبدیلی برای تمامی محصولات کشاورزی خصوصاً محصول زیتون، اقدامی اساسی انجام دهند تا بیش از این شاهد درد و رنج کشاورزان نباشیم.

منتشر شده در شماره ۲۱۲ نشریه روشنفکری – ۲ آبان‌ماه ۱۴۰۵